Lichaamssamenstelling en energieverbruik 

Wat is mijn optimaal gewicht? En hoeveel vet heb ik?

Deze veel gestelde vragen hebben te maken met je lichaamssamenstelling en hoe je lichaam eruit ziet.

Een eerste hulpmiddel om deze vragen te beantwoorden is het berekenen van je Body Mass Index (BMI). De Body Mass Index (BMI), ook wel Quetelet Index genoemd, is een index voor het gewicht in verhouding tot lichaamslengte. De BMI wordt berekend door het lichaamsgewicht in kilo's te delen door het kwadraat van de lichaamslengte (lengte keer lengte, uitgedrukt in meters). De BMI geeft een schatting van het gezondheidsrisico van het lichaamsgewicht. Het gaat er bij de BMI dus niet om wat cosmetisch gezien het mooiste is. De BMI vertoont een relatie met de hoeveelheid lichaamsvet, maar de BMI-waarden geven niet het percentage lichaamsvet aan.

 

                        Gewicht in Kg

BMI =   ---------------------------------

                 Lengte in m x lengte in m

 

Voorbeeld: Voor een persoon die 85kg weegt met een lengte van 184 is de BMI:

 

                        85                               85

BMI =  -------------------------  =         -----    = 25.1

                   1.84 x 1.84                      3.38    

 

Als uitkomst krijg je een getal. Wat wil dit getal nu eigenlijk zeggen. Vergelijk dit getal met de waarden in volgende tabel. Opgelet deze waarden gelden enkel voor volwassen mannen en vrouwen en niet voor kinderen en jongeren.

 

 

BMI

 

Diagnose 

 

minder dan 18.5

 

Ondergewicht 

 

tussen 18.5 en 25

 

Normaal gewicht 

 

tussen 25 en 30

 

 Overgewicht

 

meer dan 30

 

 Obesitas/ Zwaarlijvig

 

Een volwassen persoon heeft dus idealiter een BMI die tussen 18.5 en 25 ligt. Is je BMI hoger dan 30, kan dat schadelijk zijn voor je gezondheid.

De BMI houdt geen rekening met de verdeling van het vet over het lichaam. Daarom kan deze index aangevuld worden met de taille-omtrekmeting. Deze waarde is erg belangrijk. Een 'buikje' is niet alleen onesthetisch maar levert daarbij ook een verhoogd hart- en aderrisico. De vetopeenhoping ter hoogte van de buik verstoort het metabolisme van de vetten en dat van suiker. Zodoende hoort de tailleomtrek bij de factoren die het stofwisselingsgebeuren mee bepalen (combinatie van meerdere afwijkingen: obesitas, diabetes, een te hoog cholesterolgehalte, hypertensie)

De meting gebeurt met een lintmeter en ter hoogte van de navel (opgelet: buik niet intrekken, lintmeter rond de ontspannen buik leggen).

De normale limiet van de buikomtrek is:
- 102 cm voor mannen,
- 88 cm voor vrouwen.

Indien de gemeten waarde boven de limiet ligt, dient men een cardiovasculaire check-up te laten doen om zo eventuele andere risicofactoren op te sporen (suikerziekte, te hoog cholesterolgehalte in het bloed, hoge bloeddruk). Indien nodig kan een preventieve behandeling overwogen worden.

Taille-heup verhouding

De taille-heup verhouding is een maat voor overgewicht en geeft bovendien aan hoe de vetmassa over het lijf verdeeld is. Vet in de buik (appeltype) is schadelijker voor je gezondheid dan vet op de heupen (peertype). Door de verhouding tussen de omvang je taille en de omvang van je heupen te meten krijg je een waarde. In de onderstaande tabel kun je die waarde plaatsen, zodat je je kunt zien of je gezondheid weinig of veel risico's loopt.

                                               Omtrek taille

Taille/heupverhouding = --------------------------

                                               Omtrek heupen

De uitkomst is een getal. Vergelijk dit getal in onderstaande tabel en leidt hieruit af of tot u tot de lage risico, gemiddelde risico of de zeer hoge risico groep behoort.

 

Geslacht

Leeftijd

Laag risico

Gemiddeld risico

Zeer hoog risico

Mannen

20-29

<0.83

0.83-0.88

>0.94

 

30-39

<0.84

0.84-0.91

>0.96

 

40-49

<0.88

0.88-0.95

>1.00

 

50-59

<0.90

0.90-0.96

>1.02

 

60-69

<0.91

0.91-0.98

>1.03

Vrouwen

20-29

<0.71

0.71-0.77

>0.82

 

30-39

<0.72

0.72-0.78

>0.84

 

40-49

<0.73

0.73-0.79

>0.87

 

50-59

<0.74

0.74-0.81

>0.88

 

60-69

<0.76

0.76-0.83

>0.90

< betekent kleiner dan
> betekent groter dan